Bój się i działaj! Jak zaprzyjaźnić się ze strachem i osiągać cele?

Czym jest strach?

Strach to stan umysłu. Gatunek ludzki wytworzył uczucie strachu w celu ochrony przed niebezpieczeństwem. Gdy pojawiało się zagrożenie, nasz umysł zaczynał odczuwać strach, a w organizmie wydzielały się odpowiednie substancje chemiczne, które wyzwalały w człowieku stan gotowości do ucieczki przed niebezpieczeństwem.

Jak powstaje strach?

Nasz umysł jest przystosowany do radzenia sobie z małymi, narastającymi zmianami w otoczeniu. Każda większa zmiana powoduje, że nasz centralny układ nerwowy zaczyna działać nieprawidłowo. Stawiając sobie cele do osiągnięcia, czyli planując zmianę w naszym życiu, zderzamy się ze strachem. Umysł postrzega zmianę jako zagrożenie, w związku z czym reaguje w taki sam sposób jak, na przykład, na atak lwa.

Brak wiedzy i zrozumienia funkcjonowania naszego umysłu i ciała oraz przyczyn pojawiania się strachu sprawia, że często się wycofujemy i wracamy do strefy komfortu. Oszukujemy siebie, że rezygnacja z celu jest decyzją prawidłową i bezpieczną.

Należy jednak pamiętać, że strach jest nieodzownym uczuciem towarzyszącym ludzkości w procesie rozwoju. Odważne stawianie czoła strachowi sprawia, że zbliżamy się do naszego celu.

„Zrobisz krok do przodu w kierunku wzrostu albo krok w tył w kierunku bezpieczeństwa.”

Strach jest murem, który oddziela nas od naszego celu.
Mimo że chcemy dokonać zmian w naszym życiu, a obecne rezultaty nam nie odpowiadają, czujemy się w tej sytuacji komfortowo – jest nam znana, a wyjście z niej ku nieznanemu wywołuje strach. Pojawiają się niepokój, obawy i wątpliwości. Na uczucie strachu reaguje również nasze ciało.

Zrozumienie istoty tego procesu sprawia, że możemy pokonać strach i wykonać krok naprzód. Oczywiście, nie oznacza to, że niepokój, obawy czy wątpliwości znikną, ale dzięki wiedzy wiemy, że to stan przejściowy w naszym umyśle. Nie lubimy odczuwać strachu, uciekamy od niego, ale musimy być świadomi, że jest on nieodłącznym elementem w dążeniu do celu.

Działanie w kierunku celu, mimo odczuwanego strachu, sprawia, że przestajemy się na nim skupiać.
Nasz umysł ma moc kontroli nad myślami – tylko od nas zależy, czy strach wykorzystamy do autodestrukcji, czy jako źródło motywacji.

Czy lęk i strach są tymi samymi stanami emocjonalnymi?

Lęk i strach to stany umysłu, które tylko z pozoru wydają się tym samym. Różni je przyczyna powstania.
Strach pojawia się w obliczu realnego zagrożenia.
Lęk dotyczy sytuacji, które sobie wyobrażamy – nie wynika z rzeczywistego niebezpieczeństwa, lecz z negatywnego nastawienia wywołanego przez nasze przeżycia i doświadczenia. Objawia się często jako stan oczekiwania na bliżej nieokreślone, nieprzyjemne wydarzenie.

Zamartwianie się – czy to również strach?

Zamartwianie się to stan umysłu oparty na utrwalonym strachu. Działa powoli, lecz skutecznie. Jego destrukcyjne działanie polega na niszczeniu wiary we własne możliwości, pozbawia inicjatywy i logicznego myślenia. Człowiek, który się zamartwia, staje się bezradny, niezdecydowany, traci siłę woli do podejmowania decyzji.

Jak spojrzeć strachowi w oczy?

W procesie oswajania strachu kluczowe są wiedza, zrozumienie własnych stanów emocjonalnych oraz akceptacja, że strach zawsze będzie towarzyszył naszemu rozwojowi.
Najczęstsze formy strachu to lęk przed ubóstwem oraz strach przed krytyką. Często właśnie one powstrzymują nas przed podjęciem ważnych decyzji.

Czy są sposoby, by poradzić sobie ze strachem?

Oczywiście, że tak. Strach w procesie osiągania celu często wynika z braku podjęcia decyzji. Dlatego pierwszym krokiem jest właśnie podjęcie decyzji.

Kolejne kroki to odpowiedzi na następujące pytania:

• Jaki jest Twój cel, decyzja lub kolejny krok, z którym chcesz się zmierzyć?
• Jakie masz obawy, zmartwienia, wątpliwości?
• Czy jeśli to zrobię – przeżyję?
• Czy mimo porażki będę w stanie działać dalej?
• Co mogę zrobić teraz, by zminimalizować prawdopodobieństwo pojawienia się strachu i nadal działać?
• Jaki jest koszt niepodejmowania działania?

Odpowiadając na te pytania, neutralizujemy strach i dajemy sobie konkretne polecenia do działania w kierunku realizacji celu.

Bój się i rób.

Największym błędem w życiu jest nie ryzykować, nie podejmować działań w kierunku zmiany. Ryzyko i stawianie czoła strachowi są nieodłączną częścią drogi do sukcesu. Zrozumienie, zdobywanie wiedzy i nauka pomagają go przezwyciężyć. Strach nie zniknie – będzie obecny zawsze – ale zmieni się nasz stan umysłu i sposób postrzegania, co pozwoli nam działać mimo wszystko.